• Witam Cię serdecznie na moim blogu!Znajdziesz tutaj wiele cennych informacji z dziedziny dietetyki
  • Endometrioza a wątroba

    Endometrioza a wątroba

    Endometrioza, inaczej gruczolistość zewnętrzna, to choroba najczęściej dotykająca kobiety kobiety w wieku rozrodczym. Po raz pierwszy opisano ją w 1650 roku. Począwszy od XIX wieku wysuwano różne hipotezy dotyczące patogenezy, czyli powstania endometriozy.
    Ocenia się, że endometrioza występuje u 7 – 15% miesiączkujących kobiet. Rzadko daje się zaobserwować w okresie pomenopauzalnym oraz przed menarche. Opisano pojedyncze przypadki endometriozy zaobserwowanej u mężczyzn leczonych hormonalnie z powodu raka gruczołu krokowego.
    Choroba rozwija się powoli, przebiega ze skąpymi objawami, lub też całkowicie bezobjawowo.
    Uwagę chorej zwracają takie problemy jak ból podczas współżycia i utrudnienia związane z zajściem w ciążę.
    Dla każdej z kobiet, również i dla ciebie ważne jest, byś dowiedziała się czegoś więcej o tej przypadłości. Sprawdź, czym jest endometrioza jak się objawia, jak przebiega diagnostyka wraz z leczeniem, oraz co równie istotne: jakie ta choroba ma związki z funkcjonowaniem wątroby.

    Co to jest endometrioza?

    Endometrioza ( inna nazwa: gruczolistość zewnętrzna ) objawia się obecnością błony śluzowej macicy ( endometrium ) poza jamą macicy. Ognisko endometriozy zawiera komórki gruczołowe i zrąb endometrium. Choroba najczęściej spotyka kobiety w wieku rozrodczym. Jest to choroba przewlekła i postępująca, o charakterze zapalnym. Daje znać o sobie przewlekłymi i okresowymi dolegliwościami bólowymi, często pod postacią bolesnych miesiączek lub sprawiającego dyskomfort współżycia. Symptomem endometriozy jest także trudność z posiadaniem potomstwa.
    Szacuje się, że u większości niepłodnych kobiet wykryto ogniska endometriozy.
    Do rzadziej zaobserwowanych sygnałów endometriozy należy obecność krwi w moczu i w stolcu podczas okresu, bądź zwężenie jelita grubego lub moczowodu, które nawet w skrajnych przypadkach może doprowadzić do niewydolności nerek.

    Podłożem endometriozy są ogniska endometriozy, czyli tkanki podobne do endometrium, ale znajdujące się poza jamą macicy. Ogniska mogą obejmować jajniki, otrzewną, pęcherz moczowy, moczowody i jelito. Taka tkanka reaguje na zmieniające się poziomy hormonów płciowych, podobnie jak endometrium macicy. Tkanka endometrialna wywołuje reakcję zapalną, zrosty i nacieki na okoliczne struktury, w tym nerwy odpowiedzialne za uczucie bólu.
    Aktywność wydalnicza ognisk endometriozy wiąże się z zaburzeniami owulacji, może działać negatywnie na komórki jajowe, oocyty i zarodki.
    Wśród czynników wywołujących tę chorobę wymienia się uwarunkowania wrodzone, środowiskowe, epigenetyczne, autoimmunologiczne i alergiczne.
    Zmiany endometrialne mogą być obecne nawet w jelitach lub płucach. Podobnie jak tkanka występująca w macicy, ogniska endometriozy są wrażliwe na rozmiary stężenia hormonów i co miesiąc krwawią, przyczyniając się do wrastania torbieli endometrialnych ( nazywanych też czekoladowymi lub smołowymi ) w jajnikach. Krew działa drażniąco na otrzewną, co skutkuje pojawieniem się stanu zapalnego, który przyczynia się do powstawania licznych zrostów.
    W miarę upływu czasu narządy miednicy mniejszej ulegają coraz większemu uszkodzeniu.

    Hipotezy powstania endometriozy

    Chorobę jako pierwszy opisał Daniel Shroen w 1690 roku w dziele Disputatio Inauguralis Medica de Ulceribus Ulceri. Dokładne objawy przedstawił Arthur Duff w 1769 roku.
    Począwszy od XIX wysuwano hipotezy dotyczące patogenezy endometriozy.
    Friedrich Daniel von Recklinghausen przypuszczał, że tkanka endometrialna pochodzi z przewodów Wolffa. Thomas Steven Cullen upatrywał jej źródła w pozostałościach przewodów Mullera. Heinrich Wilhelm Waldeyer jako pierwszy wysunął teorię metaplazji w 1870 roku.
    Iwanhofen w 1898 roku wysnuł przypuszczenie, że powstaje ona z metaplazji nabłonki otrzewnej.
    Meyer w 1903 roku był zdania, że metaplazji sprzyjać mogłoby wpuklanie się nabłonka w podścielisko pod wpływem czynników hormonalnych i zapalnych.
    Autorzy kolejnych hipotez: Pick w 1905 roku, Halban w 1924, Navrital i Kramer w 1936, a John Sampson w 1925 hipotezę „miesiączkowania wstecznego”.
    W 1980 roku Weed i Arquembourg zaproponowali, że przyczyną choroby jest niewydolność układu odpornościowego, wywodzącego się z przewodów Mullera.
    Dwa lata później Malick uznał, że u podłoża endometriozy leży wrodzona lub nabyta osłabiona aktywność fibrynolistyczna otrzewnej.
    Patogeneza choroby wciąż budzi duże kontrowersje. Powszechność łagodnych postaci endometriozy Johannes Evers uznał za podstawę do stwierdzenia, że „endometrioza nie istnieje”.

    Objawy endometriozy

    Choroba rozwija się powoli, często symptomy występują w małym natężeniu lub też w ogóle. Istotnym sygnałem jest ból podczas współżycia oraz trudności z zajściem w ciążę.
    Endometrioza objawia się dolegliwościami bólowymi w miednicy mniejszej,m zaburzeniami cyklu miesiączkowego oraz obfitymi krwawieniami miesiączkowymi, często występuje PMS.
    Endometrioza doprowadza do niedrożności jajowodów i zaburzenia zdolności rozrodczych, a w konsekwencji do bezpłodności. Rzadsze objawy to plamienie i krwawienia, acykliczne, nadmierne krwawienia miesięczne, krwiomocz ( postać pęcherzowa ), krwawienia z przewodu pokarmowego ( postać jelitowa ), plamienia kontaktowe ( lokalizacja szyjkowa ).
    Podział Martinsa wyróżnia trzy klasyczne postacie endometriozy:

    – endometriosis genitalis interna – w mięśniach macicy lub w jajowodzie;
    – endometriosis genitalis externa – w innych miejscach układu płciowego;
    – endometriosis extragenitalis – poza układem płciowym.

    Pierwszy, ewidentny objaw endometriozy, czyli torbiele w jajnikach wykrywa najczęściej kontrolne badanie USG. Postawienie diagnozy z reguły następuje po laparoskopii i pobraniu wycinka ognisk endometrialnych do badania histopatologicznego. To obecnie jedyna metoda rozpoznania tej choroby.

    Patogeneza endometriozy oraz teorie na jej temat

    Ogniska endometriozy usytuowane są najczęściej wewnątrz jamy otrzewnej
    ( w 94 – 97% przypadków ) lub znacznie rzadziej poza nią ( szyjka macicy, sklepienie pochwy, srom, pęcherz moczowy lub okolica pachwinowo-udowa ). Powstają guzki, zrosty i torbiele czekoladowe. Patomechanizm jest różny w zależności od miejsca występowania „dodatkowej” tkanki.
    Badacze przedstawili następujące warianty powstawania endometriozy:

    • Teoria metaplazji ( 1870 rok )
    opiera się na zmianie komórek narządów i otrzewnej na komórki endometrium, co może zachodzić na skutek działania np. estrogenów w HTZ, niewyrównanej gospodarki hormonalnej.
    • Teoria transplantacji ( 1927 )
    zakłada występowanie krwawienia miesiączkowego wstecznego u wszystkich kobiet
    ( krew miesiączkowa wędruje jajowodami do otrzewnej ), co z kolei rozplenia zdolne do implantacji i funkcjonowania fragmenty endometrium, które złuszczają się każdorazowo podczas okresu. Jednak nie u wszystkich kobiet taka comiesięczna wędrówka następuje.
    Rozplem endometrium może zachodzić przez naczynia limfatyczne i krwionośne co zaowocowało utworzeniem kolejnej hipotezy.
    • Hipoteza efektu immunologicznego
    która zakłada, że usuwanie wydaliny miesiączkowej z jamy otrzewnej jest niesprawne, ponieważ niewydolności uległ układ odpornościowy. Może się tak dziać w pierwotnych i wtórnych upośledzeniach odporności oraz w przebiegu niektórych chorób autoimmunologiczo-autodestrukcyjnych, np. toczeń rumieniowaty układowy, reumatoidalne zapalenie stawów.
    • Teoria indukcji ( 1955 )
    łącząca teorię metaplazji i transplantacji – zwraca uwagę na rolę aktywnych biologicznie substancji krwi miesiączkowej w metaplazji i nieprawidłowo zlokalizowanego endometrium.
    • Czynniki genetyczne
    kobiety, u których w rodzinie chorowano na endometriozę, są w większym stopniu narażone na ryzyko jej wystąpienia.

    • Transplantacja jatrogenna
    czyli przeniesienie komórek endometrium podczas zabiegów chirurgicznych, co jednak z reguły się nie zdarza z uwagi na wysoce rozwinięte techniki w tym zakresie.
    • Działanie toksyn – ksenoestrogenów
    Ksenoestrogeny to substancje podobne do estrogenów. Inne substancje o działaniu silnie szkodliwym to: PCB – wykorzystywany do produkcji kondensatorów, mogących występować w wodzie pitnej, pestycydy i DDT – środek owadobójczy, a także dioksyny będące produktami spalania drewna, uszkadzające system odpornościowy.
    • Zaburzenia pracy wątroby w przebiegu jej uszkodzenia ( zwłóknienie )
    Wątroba to narząd regulujący poziom estrogenów w organizmie, nadmiar tych hormonów przyczynia się do rozwoju endometriozy.

    Niezdrowy styl życia też prawdopodobnie wpływa na rozwój tej choroby. Negatywnie działa ciągła podatność na stres, nadmierne spożywanie kawy, alkoholu, palenie tytoniu, dieta bogatotłuszczowa i ubogobłonnikowa.

    Diagnostyka i metody leczenia endometriozy

    Rozpoznanie, że mamy do czynienia z endometriozą następuje podczas badania laparoskopowego, lub w czasie laparotomii z biopsją. Mniej precyzyjną metodą jest punkcja zatoki Douglasa i zaaspirowanie z niej krwi, co było dominującym sposobem prze laty. Stosowane są także inne, nieinwazyjne metody diagnostyczne: USG i MRI.
    Niestwierdzenie ognisk endometriozy w tych badaniach nie wyklucza choroby, ponieważ niekiedy są one zbyt małe lub w ten sposób umiejscowione, ze wyodrębnienie ich napotyka na trudność.
    Nie jest znana dokładna przyczyna tej choroby, i z tego powodu leczenie ma charakter objawowy. Polega na podawaniu leków z grupy gestagenów, leków hamujących wydzielanie gonadotropin lub analogów gonadolibertyny, a ma na celu zahamowanie podziałów komórkowych endometrium, głównie przez obniżenie poziomu estrogenów.
    Pod wpływem gestagenów przerośnięte obszary śluzówki macicy, które są zmianami o charakterze ogniskowym są mniej zdolne do krwawień. Jeśli leczenie za pomocą gestagenów nie przynosi efektów, należy zastosować leczenie operacyjne, polegające na wycięciu zmian ogniskowych.

    Jednak nie usuwa to przyczyn choroby, która wciąż tworzy nowe ogniska i zrosty.
    W ciężkich przypadkach praktykuje się usunięcie jajników, zwykle już zniszczonych przez torbiele czekoladowe i zrosty. Dawniej stosowano leczenie androgenami, obecnie ta metoda odeszła w zapomnienie. Przyjmowanie tabletek antykoncepcyjnych zmniejsza ból miesiączkowy związany z endometriozą.
    Celem zabiegu operacyjnego jest możliwe usunięcie zrostów i uaktywnienie narządów miednicy mniejszej, co niweluje objawy bólowe u pacjentki.
    Trzeba jednak mieć świadomość, że leczenie inwazyjne jest w rzeczywistości dalekie od ideału, ponieważ 20% chorych po zabiegach nie odczuwa poprawy, a częstość nawrotów dolegliwości okazuje się duża. Co więcej, w czasie usuwania torbieli endometrialnych jajników często w znaczący sposób redukuje się ich objętość, co zdecydowanie zmniejsza tzw rezerwę jajnikową.
    Oznacza to, że płodność pacjentki może w istotny sposób zostać ograniczona, zaś w skrajnych przypadkach dochodzi do wygaśnięcia czynności jajników, czyli do przedwczesnej menopauzy.
    Operując pacjentki z endometriozą należy mieć na uwadze przyszłe plany rozrodcze, stąd konieczność pozostawienia odpowiedniej objętościowo czynnej tkanki jajnikowej.
    Przed przystąpieniem do zabiegu musi zostać jasno nakreślona ewentualność istotnego ograniczenia zdolności rozrodczych, lub nawet poinformowanie o ich utracie.
    Działania obecnie dostępnych leków stosowanych w leczeniu endometriozy polegają na odtworzeniu tych stanów z okresu życia kobiety, gdy cykl miesiączkowy ustaje, tzn menopauzy, braku miesiączki lub ciąży ( doustne środki antykoncepcyjne lub progestageny ).
    W przeciwieństwie do zabiegów operacyjnych powyższe metody charakteryzują się brakiem ingerencji w organizm pacjentki. Kobiety planujące zajść w ciążę w czasie leczenia, muszą być świadome, że w najbliższej przyszłości poczęcie nie będzie możliwe.
    Dla wielu chorych borykających się z tą przypadłością jedynym sposobem warunkującym posiadanie potomstwa jest zapłodnienie pozaustrojowe in vitro.
    Stosowanie pozostałych metod, takich jak stymulacja owulacji czy inseminacje w znacznym stopniu nie zwiększą szans na zajście w ciążę w porównaniu ze współżyciem naturalnym.
    Pacjentki, które przystępują do leczenia endometriozy, ale nie mają planów macierzyństwa lub osoby samotne, mogą rozważyć wykonanie jednej z dostępnych procedur służących zachowaniu płodności. Można pomyśleć o pobraniu i zamrożeniu komórek jajowych, a w przypadku par, o zamrożeniu zarodków.

    Endometrioza a wątroba

    Funkcjonowanie wątroby w kontekście endometriozy to bardzo ważny aspekt. Wątroba jest głównym narządem odpowiedzialnym za eliminowanie toksyn, chemikaliów i bakterii.
    Pomaga także w metabolizmie leków i rozkłada alkohol. Gdy wątroba ma problem z przepłukiwaniem toksyn, zdarza się, że są w niej utkwione na zawsze. Te właśnie substancje stanowią o niewydolności wątroby. A toksyny są szczególnie szkodliwe dla kobiet z endometriozą.
    Wielu lekarzy widzi silny związek pomiędzy endometriozą a wątrobą, jako że jedna z diagnoz udowadnia,że endometrioza jest wynikiem upośledzonego detoksu.
    Wątroba reguluje hormony płciowe, w tym estrogen, progesteron i testosteron. Zarządza gospodarką hormonalną i redukuje ich nadmiar. A wiadomo, że wzrost estrogenów powoduje nasilenie endometriozy.
    Zatem, wątroba i hormony to kolejne, zazębiające się ze sobą przyczyny… Trzeba przy tym mieć świadomość, że leki którymi leczona jest endometrioza, destrukcyjnie wpływają na wątrobę.
    Pewną rzeczą jest, że u kobiet chorych na endometriozę, wątroba i trzustka nie działają prawidłowo. Co więcej, kobiety z endometriozą mają też nierzadko zdiagnozowany
    zespół Gilberta – chorobę wątroby.
    Zespół Gilberta jest dziedziczną mutacją genu, co oznacza, że chory zmaga się z nim już od urodzenia

    Jeśli i ty zmagasz się z tą przypadłością, z pewnością jesteś w stanie zaobserwować u siebie pewne okoliczności, które wyjątkowo negatywnie wpływają na twoje samopoczucie:

    • bycie na czczo
    • pomijanie posiłków
    • przeziębienia i grypy
    • nadmierne ćwiczenia
    • odwodnienie
    • okres i napięcie przedmiesiączkowe
    • stres lub brak snu

    O ile u zdrowego człowieka powyższe zdarzenia przechodzą bez większego echa, tak u osoby z zespołem Gilberta silnie dają o sobie znać. Jeśli masz zespół Gilberta, to kolejna wskazówka, że musisz szczególną troską otoczyć swoją wątrobę.

    Wątroba warunkuje także sposób działania oraz kondycję układu rozrodczego, zarówno męskiego jak i żeńskiego. Kamienie obecne w wątrobie utrudniają przepływ żółci przez przewody żółciowe, co osłabia znacznie procesy trawienia, i w rezultacie doprowadza do ograniczonego drenażu limfy.
    A większość chorób układu rozrodczego następuje w wyniku nieprawidłowego procesu odprowadzania limfy.

    Osłabiony proces odprowadzania limfy z rejonu miednicy przyczynia się do:

    znacznego obniżenia odporności
    • problemów menstruacyjnych
    • PMS
    • objawy menopauzalne
    • choroby zapalnej miednicy ( PIW )
    • zapalenia szyjki macicy
    • wszystkich chorób macicznych ( w tym endometriozy )
    • dystrofii sromu oraz wzrostu tkanki włóknistej
    • torbieli i guzów jajników
    • zniszczenia komórek
    • niedoborów hormonalnych
    • niskiego libido
    • niepłodności
    • mutacji genetycznych komórek prowadzących do rozwoju nowotworów.

    Prawdziwą przyczyną większości chorób rozrodczych i seksualnych jest załamująca się zdolność układu limfatycznego ( w którego skład wchodzi układ odpornościowy ) do odbierania ataku mikroorganizmów. A działanie układu limfatycznego może wrócić do normy po usunięciu wszystkich kamieni żółciowych z wątroby, po wprowadzeniu zdrowej diety i stylu życia.
    Dbaj o swoją wątrobę! Wyeliminuj wszystko to, co jej szkodzi i niepotrzebnie ją obciąża, a więc: alkohol, leki hormonalne i przeciwbólowe.

    Uwaga! Ważne!
    O czym musisz pamiętać w kontekście detoksykacji wątroby:
    Oczyszczaj wątrobę, utrzymuj ją w dobrym stanie najdłużej, jak się tylko da, nawet do końca życia! Taki cel winien ci przyświecać.
    Miej na uwadze oczyszczanie wątroby, dbaj o to.
    Detoksykacja tego ważnego narządu to klucz do zdrowia!

    Co więc należy zrobić?

    • Walcz z toksynami
    Detoks to dla kobiet istotna kwestia. A walka ze szkodliwymi substancjami to niestety spore wyzwanie. Toksyny działają na każdego z nas tak samo, a szczególnie my, kobiety jesteśmy na nie narażone. Z pomocą przyjdzie ci dieta, która jest swego rodzaju detoksem, redukcją uciążliwych stanów zapalnych, jak i wyciszanie układu immunologicznego.

    • Pamiętaj o suplementacji
    Magnez i kurkuma pomogą w detoksykacji estrogenów i złagodzą PMS. Kurkuma ponadto działa przeciwzapalnie.

    Dieta przy endometriozie

    Racjonalne żywienie jest nieodzownym elementem leczenia endometriozy. Zagadnienie to jeszcze jest poddawane gruntownym badaniom, ale pewne jest, że odpowiednia dieta w przypadku endometriozy może mieć zbawienny wpływ przede wszystkim na dolegliwości bólowe.
    Co więcej, prawidłowo zbilansowana dieta pomoże złagodzić stany zapalne, poprawia również działanie układu odpornościowego.
    Zastosowanie tutaj będzie miała dieta przeciwzapalna, bogata w naturalne antyoksydanty i wielonienasycone kwasy tłuszczowe. Pierwszym krokiem powinno być oczyszczenie codziennego menu z produktów wysokoprzetworzonych, czyli w pierwszej kolejności gotowych dań, fast-foodów, słodyczy, pieczywa cukierniczego oraz twardych margaryn kostkowych. Dzięki temu posunięciu pozbędziesz się z jadłospisu dużych ilości szkodliwych tłuszczów trans, które działają prozapalnie i zaburzają syntetyzowanie hormonów. Kolejny krok to pozbycie się z jadłospisu czerwonego mięsa, które dostarcza dużych ilości nasyconych kwasów tłuszczowych.
    Częste spożywanie czerwonego mięsa wzmaga ryzyko zachorowania na endometriozę.
    Ogranicz także spożycie cukru, gdyż jedzenie go pozbywa organizm witamin,
    głównie tych z grupy B.

    Co powinno stanowić podstawę codziennej diety?

    • warzywa, głównie zielonolistne ( ale także wszystkie inne z intensywnym zabarwieniem, bo świadczy to o bogactwie w antyoksydanty );
    • owoce i nasiona roślin strączkowych ( dostarczysz sobie dzięki nim sporej ilości witamin, składników mineralnych oraz przeciwutleniaczy a także błonnika );
    • błonnik jest w tym kontekście szczególnie ważny, bo wspiera pracę jelit oraz obniża indeks glikemiczny;
    • zadbaj o optymalny poziom kwasów omega3 w diecie ( jego źródła to tłuste ryby morskie, orzechy włoskie, siemię lniane, nasiona chia );
    • inne produkty, które dostarczą pozostałych substancji o działaniu przeciwutleniającym, czyli witamina E i glutation ( są obecne w olejach roślinnych, orzechach, pestkach, zarodkach pszennych; glutation znajdziesz w awokado, brokułach, cebuli, czosnku, kapustach, brukselce i szparagach ).

    Warto byś miała na uwadze znaczenie witaminy D w organizmie, istotne dla zachowania płodności.
    Jej niedobór jest niestety dość powszechny. Witamina D bierze udział w syntezie hormonów płciowych, które mają wpływ na owulację, a co za tym idzie, na regulację cykli menstruacyjnych.
    Dla kobiet dotkniętych endometriozą witamina D ważna jest również, bo dobrze działa na układ immunologiczny i posiada właściwości przeciwzapalne. Naturalne źródło witaminy D to promienie słoneczne, gdyż syntetyzowana jest na skórze. Natomiast jeśli chodzi o pokarmy to obecna jest w tłustych rybach morskich.
    Ponieważ słońce nie jest w naszej strefie klimatycznej dostępne przez cały rok, a tłustych ryb nie jadamy codziennie, rozważ więc suplementację. Dawka suplementu jest zawsze oparta o wynik badania określającego stężenie witaminy D w organizmie.
    Inny ważny składnik diety przeciw endometriozie to żelazo. W menu warto uwzględnić produkty będące źródłem żelaza hemowego ( tego o lepszej wchłanialności ), są to:
    żółtka jaj, ryby, owoce morza. Pozostałe dobre źródła żelaza: nasiona roślin strączkowych, tofu, kasze, sezam, orzechy nerkowca, pestki dyni, zielone warzywa liściaste, brokuły, korzeń pietruszki, suszone owoce. Wchłanianie żelaza ułatwia obecność witaminy C. Zatem w każdym posiłku warto uwzględnić tę prawidłowość, wybierając produkty bogate w witaminę C, czyli świeże warzywa i owoce. Przyswajanie żelaza utrudniają herbaty – także ziołowe, kawa, napoje typu cola. Dlatego też nie popijaj nimi posiłków.
    W diecie osób z endometriozą również istotną kwestią jest tzw indeks glikemiczny produktów. Najlepiej, by był on jak najniższy. Wysoki indeks glikemiczny posiadają:
    cukier, słodycze, produkty z białej mąki, słodkie napoje. Są to artykuły żywnościowe dostarczające dużej ilości kalorii. Spożywanie ich może skutkować podwyższeniem masy ciała, a nadmiar tkanki tłuszczowej potrafi zaburzyć gospodarkę hormonalną.
    Wybieraj zatem produkty pełnoziarniste, zamiast tych oczyszczonych. Stosowanie diety z niskim indeksem glikemicznym oznacza wyższe spożycie błonnika, witamin i składników mineralnych, czyli same korzyści.

     

    W kwestii endometriozy należy zadbać o większą świadomość społeczną. Choć istnieją organizacje pacjentów propagujące wiedzę o endometriozie, nadal niewiele pacjentek o niej wie. Nawet w krajach wysokorozwiniętych, gdzie nakłady na opiekę zdrowotną nie są ograniczeniem, od pierwszych objawów do zdiagnozowania mija prawie dekada. W tym czasie nieleczona choroba rozwija się. Trzeba zwrócić uwagę na to, że endometrioza stanowi poważne utrudnienie w codziennym funkcjonowaniu kobiet. Dolegliwości bólowe sprawiają, że rośnie absencja chorobowa, co staje na przeszkodzie pełnej realizacji zawodowej. Przewlekłe dolegliwości mają zły wpływ na jakość życia i stan psychiczny chorej. Wiąże się to ze zwiększoną wrażliwością na bodźce bólowe. Nieprawidłowy rozwój włókien nerwowych typu C, zlokalizowanych w bliskiej okolicy ognisk endometriozy, jest winien większej podatności na odczuwanie dyskomfortu.
    Niepłodność to kolejny ważny problem związany z endometriozą. Problemy z zajściem w ciążę przez WHO zostały zdefiniowane jako choroba cywilizacyjna. Brak posiadania dziecka może doprowadzić do konfliktów w związku, a także przyczynić się do utrudnień w funkcjonowaniu na rożnych płaszczyznach oraz depresji. Leczenie niepłodności jest długotrwałe, kosztowne i nigdy nie daje gwarancji pełnego powodzenia. Uważa się, że ze względu na naturalny spadek płodności, pacjentki z endometriozą powinny realizować swe plany prokreacyjne w trzeciej dekadzie życia. Pomimo dużych nakładów na badania i leczenie endometriozy, nadal jest wiele do zrobienia w tym temacie.
    Zaś każda kobieta, w tym oczywiście i ty, winna regularnie obserwować swe ciało i każdą niepokojącą zmianę w funkcjonowaniu organizmu konsultować z lekarzem.

     

    Beata Ślebzak-Cebula

    dietetyk kliniczny

    autorka fanpage Facebook

    #Udostępnij
    Facebook
    Facebook Pagelike Widget